DHCP nedir?

RFC 2131 dosyasında tanımlanmış olan DHCP (İngilizce Dynamic Host Configuration Protocol, yani Dinamik İstemci Ayarlama Protokolü), bir TCP/IP ağındaki makinelere IP adresi, ağ geçidi veya DNS sunucusu gibi ayarların otomatik olarak yapılması için kullanılır. Günümüzde neredeyse tüm ev ve halka açık ağlarda kullanılmaktadır, ofis veya daha kontrollü bir bağlantı sağlanan yerlerde ise statik IP adresi tercih edilir.

DHCP mesajları

DHCP'de 6 çeşit mesaj vardır:

DHCP Keşfi

İngilizcede DHCP Discovery olarak anılan bu etapta, DHCP kullanıcısı 255.255.255.255 numaralı IP adresine (başka bir deyişle tüm ağa) "bir DHCP sunucusu var ise bana cevap versin" mesajı yollar. Bu mesajda kullanıcı en son IP adresini de söyleyebilir.

=== DHCP Teklifi ===(DHCP Offer Message)

Bir DHCP keşif mesajını almış olan DHCP sunucusu, ilgili kullanıcıya bir IP adresi teklifi verir. Bu etabın İngilizcesi DHCP Offer olarak anılır. İçeriği şu şekildedir:

• IP adresi
• Ağ maskesi
• Tüm ağa yayın adresi
• Ağdaki routerların listesi
• Alan adı
• DNS sunucularının listesi
• Teklifin son kullanım zamanı

NOT: Tüm DHCP teklif mesajları tüm bu bilgileri içermek zorunda değildir. Genelde IP adresi, ağ maskesi, DNS sunucularının listesi ve son kullanım zamanı yollanacaktır.

NOT2: Kullanıcı birden çok teklifi değerlendirmek zorunda kalabilir.

DHCP İsteği

Teklifi almış olan kullanıcı, tekrar 255.255.255.255 adresine (yani ağdaki tüm cihazlara) hangi DHCP teklifini kabul ettiğine dair bir DHCP istek mesajı yollar. İngilizcesi DHCP Requestdir.

DHCP Onayı

İstek kabul edildiğinde, DHCP sunucusu ilgili kullanıcıya DHCP onay mesajı (İngilizcede DHCP Acknowledge) yollar. Bu etaba gelindiğinde, ilgili kullanıcının DHCP teklifinde verilen ayarları yapmış olduğu varsayılır.

DHCP Bilgisi

Bir kullanıcı, daha fazla bilgi için DHCP sunucusuna bu mesajı gönderebilir. Örneğin, WPAD (İngilizcede Web Proxy Autodiscovery Protocol, yani Otomatik Vekil Sunucu Keşif Protokolü) ilgili ayarları almak için bu mesajı kullanır.

DHCP İadesi

IP adresine artık ihtiyacı olmayan bir kullanıcı, DHCP sunucusuna bu mesajı yollayacaktır. Bu sayede, o IP adresi başka bir kullanıcıya verilebilir. İngilizcesi DHCP Releasedir.

IP adreslerinin ekonomik kullanımı

DHCP'nin en büyük avantajlarından biri IP adreslerini kısıtlı bir süre için vermesidir. Bu sayede, DHCP iadesi yapılmamış olsa bile bir IP adresi tekrar tekrar kullanılabilir, ve IP havuzu ekonomik bir şekilde kullanılmış olur.

Windows, Linux ve MacOS'de ipconfig komutu DHCP detaylarına ulaşmak için kullanılabilir:

   >ipconfig /all          
Windows IP Configuration                  
Host Name . . . . . . . . . . . . : < hidden >             
Primary Dns Suffix  . . . . . . . :             
Node Type . . . . . . . . . . . . : Unknown             
IP Routing Enabled. . . . . . . . : No             
WINS Proxy Enabled. . . . . . . . : No          
Ethernet adapter Wireless Network Connection:                  
Connection-specific DNS Suffix  . :             
Description . . . . . . . . . . . : Intel(R) PRO/Wireless 2200BG Network Connection             
Physical Address. . . . . . . . . : < hidden >             
Dhcp Enabled. . . . . . . . . . . : Yes             
Autoconfiguration Enabled . . . . : Yes             
IP Address. . . . . . . . . . . . : 192.168.1.20             
Subnet Mask . . . . . . . . . . . : 255.255.255.0             
Default Gateway . . . . . . . . . : 192.168.1.1             
DHCP Server . . . . . . . . . . . : 192.168.1.1             
DNS Servers . . . . . . . . . . . : 192.168.1.1             
Lease Obtained. . . . . . . . . . : 26 Şubat 2006 Pazar 17:29:24             
Lease Expires . . . . . . . . . . : 27 Şubat 2006 Pazartesi 17:29:24  

Buna ek olarak, ağda gezmekte olan DHCP mesajları Ethereal ile gözlemlenebilir.